ساعت شنی یا ساعت ماسه ای یک نوع زمان سنج میباشد که در قرن هشتم توسط یک کشیش اختراع گردید. ساعت شنی از دو حباب شیشهای چسبیده به هم تشکیل شده که میان آنها، سوراخ باریکی برای رد شدن شن یا ماسه تعبیه گردیده تا شنها بتدریج از حباب بالا به حباب پایین منتقل شود. بعد ظرف را وارونه میکردند و همان عمل تکرار میشد. با معلوم شدن تعداد دفعات جابجا شده شنها در حبابها، حدود تقریبی زمان مشخص میگردید. با گسترده شدن هنر شیشه گری این ساعتها نیز با دقت و ظرافت بیشتری ساخته شدند. از قرن ۱۶ تا کنون این ساعت جهت نشان دادن زمان به صورت جاری و مستمر به کار نمیرود بلکه از آن برای مشخص کردن شروع و پایان کار یا عملی استفاده میشود و فقط برای فواصل زمانی محدود کاربرد دارند . به عنوان مثال در کلیساها برای نشان دادن زمان دعا، در کشتیها جهت مشخص کردن نوبت نگهبانی و یا مشخص کردن سرعت کشتیها از آن استفاده میشد. همچنین در مجلس عوام انگلستان از این نوع ساعت وجود دارد که زمان دو دقیقه را نشان میدهد و این زمانی است که زنگها برای دعوت نمایندگان به رای دادن نواخته میادامه مطلب

ساعت آفتابی وسیلهای است که زمان را با استفاده از مکان خورشید در آسمان میسنجد. معمولترین نوع ساعت آفتابی از میلهای ساخته شدهاست که روی صفحهای قرار دارد و ساعتهای شبانهروز روی صفحه نشانهگذاری شدهاند. وقتی مکان خورشید در آسمان عوض میشود، مکان سایهٔ میله هم روی صفحه جابهجا میشود و ساعت را نشان میدهد. ساعتهای آفتابی در فرهنگ مردمویرایش توالی فصلها و تأثیر آن بر زندگی انسانها از زمانهای دور، دانش تقویم را به نیازی اصلی انسان در تمدنهای بزرگ تبدیل کرد. موضوع اصلی تقویم سنجش و اندازهگیری زمان بود و در این میان دانادامه مطلب

ابزارهای قدیم نجوم و طالعبینی است. اسطرلاب وسیلهای در نجوم رصدی بوده و اکنون بیشتر برای کاربردهای آموزشی بکار میرود. اسطرلاب رایج و معمولی دستگاه و صفحه مدور فلزی است که از جنس برنز یا برنج و یا از آهن و فولاد و یا تخته به طرز بسیار دقیق و ظریف و مستحکمی ساخته شده و برای مطالعات و محاسبات کارهای نجومی از قبیل پیدا کردن ارتفاع و زاویه آفتاب، محل ستارگان و سیارات و منطقه البروج و به دست آوردن طول و عرض جغرافیایی محل در تمام مدت شبانه روز و فصول مختلف سال بکار برذه میشود. همچنین برای بدست آوردن ارتفاع کوهها و پهنای رودخانهها و سایر عوارض طبیعی ادامه مطلب